Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z emeryturą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Ustanie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne po osiągnieciu wieku emertyalnego

Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 2015-10-05

Prowadzę samodzielną działalność gospodarczą. 6 listopada2014 osiągnąłem wiek emerytalny. Ostatnią składkę (za listopad 2014) wpłaciłem przed 10 grudnia 2014. W pierwszych dniach listopada 2014 złożyłem do ZUS wniosek o przyznanie emerytury. Nie mam Jeszce decyzji o przyznaniu emerytury. Czy jestem zobowiązany do wniesienia składki na ubezpieczenie społeczne za grudzień 2014?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Osoba, która ma ustalone prawo do emerytury i równocześnie prowadzi działalność gospodarczą, z tytułu działalności podlega jedynie dobrowolnym ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.

Zasadniczo więc emeryt nie musi opłacać składek na ubezpieczenie społeczne. BON w dniu 4 maja 2011 r. (BON-I-5232-26-IKW/11) wydało stanowisko, w którym stwierdziło, że „ustalone prawo do emerytury posiada każda osoba, która uzyskała decyzję organu ubezpieczeniowego dotyczącą przyznania świadczenia emerytalnego (…) do osób mających ustalone prawo do emerytury niezależnie od podstawy prawnej jej uzyskania”.

Zgodnie zaś w treścią wyroku Sądu Najwyższego – Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych z dnia 24 sierpnia 2010?r., sygn. akt I UK 41/10, „osobą uprawnioną do emerytury w rozumieniu art. 18 ust. 7 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa jest osoba, która spełnia wszystkie przesłanki nabycia prawa do tego świadczenia i której prawo do emerytury zostało ustalone decyzją organu rentowego, nawet jeśli uległo ono zawieszeniu z powodu kontynuowania zatrudnienia.

Prawdą jest, że w zamieszczonym w art. 4 ustawy i emeryturach i rentach wyjaśnieniu znaczenia użytych w ustawie określeń brak definicji osoby uprawnionej do świadczeń. Pewną wskazówką interpretacyjną może być jedynie zawarta w pkt 1 przepisu definicja emeryta, zgodnie z którą emerytem jest osoba mająca ustalone prawo do emerytury. Już jednak tak skonstruowana definicja tego pojęcia wskazuje na to, że ustawodawca wiąże status emeryta z formalnie ustalonym prawem do emerytury

W myśl bowiem art. 100 ust. 1 EmRentFUSU prawo do świadczeń określonych w tym akcie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do jego nabyciu. W świetle art. 83 ust. 1 pkt 4 SystUbSpołU ustalenie prawa do świadczeń wymaga jednak deklaratywnej decyzji organu rentowego indywidualizującej to prawo, wydawanej – zgodnie z art. 116 ust. 1 EmRentFUSU – na wniosek osoby zainteresowanej”.

Za przyjęciem takiego stanowiska przemawiają, zdaniem SN, przepisy ustawy z dnia 17.12.1998?r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych definiujące pojęcie emeryta (art. 4 pkt 1 ustawy emerytalnej) oraz wskazujące moment nabycia i utraty prawa do emerytury (art. 100–102 ustawy emerytalnej), a także przepis art. 83 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 13.10.1998?r. o systemie ubezpieczeń społecznych wskazujący, że ustalenie prawa do emerytury wymaga deklaratywnej decyzji organu rentowego.

Mimo że może wydawać się to sporne zgodnie z regułami wykładni językowej, w procesie interpretacji tekstów prawnych zakazana jest wykładnia synonimiczna w odniesieniu do różnych zwrotów występujących w ramach jednego aktu prawnego. Jednocześnie z przepisów ustawy, w tym np. art. 3 definiującego użyte w ustawie określenia, nie wynika, aby ustawodawca posługiwał się zamiennie pojęciem „osoba uprawniona do emerytury” i pojęciem „osoba mająca ustalone prawo do emerytury”.

Jak wskazuje się w orzecznictwie i piśmiennictwie, nabycie prawa do emerytury stanowi złożony proces prawny, który w sposób niejednolity kreuje sytuację prawną jednostki w sferze ubezpieczenia emerytalnego. Obejmuje on trzy etapy: oczekiwanie prawne (ekspektatywę), nabycie in abstracto i nabycie in concreto, określane także odpowiednio: oczekiwaniem, prawem nabytym nierealizowanym oraz prawem nabytym realizowanym lub ekspektatywą, potencjalnym nabyciem prawa oraz faktycznym nabyciem prawa. Z punktu widzenia niniejszych rozważań istotne znaczenie mają wyłącznie dwa ostatnie etapy.

Nabycie in abstracto oznacza, że ubezpieczony spełnił warunki wymagane do nabycia określonego uprawnienia, lecz nie podjął jeszcze działań zmierzających do jego ustalenia. Natomiast nabycie in concreto oznacza, że w stosunku do konkretnego zainteresowanego została wydana decyzja stanowiąca podstawę realizacji nabytego prawa. Stosownie zaś do treści art. 100 ust. 1 ustawy emerytalnej prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do jego nabycia.

Z przywołanych przepisów wynika, że mechanizm kształtowania ex lege sfery prawnej jednostki w ubezpieczeniu emerytalnym wyraża nabycie in abstracto. W przypadku nabycia in abstracto ubezpieczony staje się, zasadniczo z chwilą spełnienia warunków nabycia prawa do emerytury, podmiotem tego prawa. Dochodzi bowiem do przysporzenia w sferze jego praw, a więc ukształtowania takiej pozycji prawnej, w której ma on możliwość realizacji nabytego uprawnienia, domagając się podjęcia przez podmiot zobowiązany określonego zachowania na jego rzecz. Nabycie uprawnienia (nabycie in abstracto) nie rozpoczyna jednak jego realizacji, a tym bardziej podjęcia wypłaty emerytury. Możliwość realizacji świadczenia emerytalnego (uprawnienia wynikającego z nabycia prawa do emerytury in abstracto) otwiera dopiero nabycie in concreto, które – jak już wspomniano – następuje z chwilą wydania decyzji deklaratoryjnej przez organ rentowy.

Tak więc za miesiąc grudzień powinien Pan opłacić składkę.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) – link do formularza z indywidualną pomocą prawną »


Komentarze (0):



Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z emeryturą?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie » Szukamy prawnika »