Zespół prawników

Specjaliści z różnych dziedzin prawa

Zadaj pytanie prawnikowi

(bezpłatna wycena)

Wycena do 2 godzin

(w większości przypadków do 1 h)

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Zadanie pytania nic Cię nie kosztuje

Poznanie wyceny do niczego nie zobowiązuje

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Przeliczenie okresów opieki nad chorym dzieckiem przy ustalaniu kapitału początkowego, stanowisko ZUS i przepisy prawa

Autor: Kinga Kościelniak

Od kilku lat prowadzę spór z ZUS dotyczący przeliczenia okresów nieskładkowych związanych z opieką nad chorym dzieckiem przy ustalaniu kapitału początkowego. ZUS odmówił mi korzystniejszego przeliczenia tych okresów, twierdząc, że dotyczy ono wyłącznie opieki nad dzieckiem do 4 roku życia. Nie zgadzam się z tym stanowiskiem, ponieważ w czasie mojej aktywności zawodowej prawo dopuszczało pobieranie zasiłku opiekuńczego na chore dziecko aż do ukończenia przez nie 14 lat. Przeszłam na emeryturę przed zmianą przepisów, ale okres opieki został udokumentowany i wykazany w świadectwie pracy. Chcę zrozumieć, dlaczego ZUS wprowadza ograniczenie wiekowe, którego nie widzę w obowiązujących przepisach.

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Przeliczenie okresów opieki nad chorym dzieckiem przy ustalaniu kapitału początkowego, stanowisko ZUS i przepisy prawa

Zasady przeliczania okresów opieki przy kapitale początkowym

Zgodnie z art. 174 ust. 2a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, przy ustalaniu kapitału początkowego okresy nieskładkowe, w tym okresy pobierania zasiłku opiekuńczego, mogą być uwzględniane z zastosowaniem wskaźnika 1,3% podstawy wymiaru za każdy rok, jeżeli ubezpieczony pobierał zasiłek opiekuńczy z tytułu osobistej opieki nad dzieckiem. Przepis ten nie zawiera żadnego ograniczenia wiekowego dziecka.

Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Wiek dziecka a prawo do zasiłku opiekuńczego

Ograniczenie wiekowe dziecka wynika z przepisów tzw. ustawy zasiłkowej, a nie z ustawy emerytalnej. Zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, zasiłek opiekuńczy przysługuje ubezpieczonemu zwolnionemu od pracy z powodu konieczności osobistej opieki nad chorym dzieckiem do ukończenia 14 lat. Oznacza to, że pobieranie zasiłku opiekuńczego na chore dziecko w tym wieku było w pełni zgodne z prawem.

Błędna interpretacja przepisów przez ZUS

ZUS często powołuje się na art. 7 pkt 5 ustawy emerytalnej, który dotyczy urlopu wychowawczego do 4 roku życia dziecka. Przepis ten nie ma jednak zastosowania do zasiłku opiekuńczego z tytułu choroby dziecka. Urlop wychowawczy i zasiłek opiekuńczy to odrębne instytucje prawne, regulowane różnymi przepisami i nie powinny być ze sobą utożsamiane.

Orzecznictwo sądowe

Warto odwołać się do wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt III AUa 1978/16. Sąd wskazał, że korzystniejsze zaliczenie okresów opieki nad dziećmi w wymiarze 1,3% podstawy wymiaru ma zastosowanie wyłącznie przy ustalaniu kapitału początkowego, a nie przy obliczaniu samej emerytury. Choć sprawa dotyczyła urlopu wychowawczego, wyrok potwierdza, że art. 174 ust. 2a ustawy emerytalnej ma charakter szczególny i nie wprowadza ograniczenia wiekowego dziecka przy kapitale początkowym.

Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›

Dalsze działania wobec ZUS

Zasadne jest ponowne złożenie wniosku o przeliczenie kapitału początkowego z wyraźnym powołaniem się na art. 174 ust. 2a ustawy emerytalnej oraz art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy zasiłkowej. Do wniosku należy dołączyć dokumenty potwierdzające okres pobierania zasiłku opiekuńczego oraz zażądać od ZUS pisemnego uzasadnienia, na jakiej podstawie wprowadzane jest ograniczenie wieku dziecka do 4 lat.

Podsumowanie

Przepisy dotyczące kapitału początkowego nie przewidują ograniczenia wieku dziecka do 4 lat w przypadku zasiłku opiekuńczego. Decydujące znaczenie ma fakt pobierania zasiłku opiekuńczego, a nie wiek dziecka, o ile mieścił się on w granicach określonych w ustawie zasiłkowej. Stanowisko ZUS opiera się na błędnym utożsamieniu zasiłku opiekuńczego z urlopem wychowawczym. W takiej sytuacji warto konsekwentnie dochodzić swoich praw, powołując się na przepisy i orzecznictwo.

Przykłady

Przykład 1
Ubezpieczona pobierała zasiłek opiekuńczy na chore dziecko w wieku 10 lat, a okres ten został wykazany w dokumentacji pracowniczej. ZUS powinien uwzględnić ten czas przy kapitale początkowym z zastosowaniem wskaźnika 1,3%.

 

Przykład 2
Osoba, która korzystała z urlopu wychowawczego do 4 roku życia dziecka, ma ten okres zaliczany według innych przepisów, co nie ma wpływu na sposób rozliczenia zasiłku opiekuńczego.

 

Przykład 3
ZUS odmawia przeliczenia okresu opieki nad chorym dzieckiem, powołując się na art. 7 pkt 5 ustawy emerytalnej. W takiej sytuacji możliwe jest skuteczne zakwestionowanie decyzji poprzez wskazanie właściwej podstawy prawnej z art. 174 ust. 2a.

Oferta porad prawnych

Świadczymy porady prawne z zakresu ubezpieczeń społecznych i spraw emerytalnych, w tym sporów z ZUS. Pomagamy w analizie dokumentów, przygotowaniu wniosków oraz odwołań od decyzji organów rentowych.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz.U. 1998 nr 162 poz. 1118
2. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 28 kwietnia 2017 r., sygn. akt III AUa 1978/16

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny