Autor: Monika Jakubas
Jestem zatrudniona na umowę o pracę na pełen etat i z tego tytułu opłacane są za mnie wszystkie składki do ZUS, w tym składka zdrowotna. Jednocześnie prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą i z tego tytułu mam zaległość w składce zdrowotnej.
Uważam, że jako jedna osoba faktycznie opłacam tę samą składkę „podwójnie”, a dodatkowo – z uwagi na przewlekłe choroby – korzystam głównie z prywatnej opieki medycznej, więc mam poczucie, że płacę za to samo kilka razy. Chciałabym wystąpić do sądu o umorzenie składek zdrowotnych z działalności gospodarczej, wskazując, że w praktyce mają one charakter dodatkowego podatku, ponieważ ich wysokość rośnie wraz z dochodem, co wynika także z przesłanego mi rozliczenia.
Pytam, czy istnieją przepisy, na które mogłabym się powołać, aby uzyskać umorzenie tych składek.
.jpg)
Zasada, że składkę zdrowotną opłaca się od każdego tytułu ubezpieczenia (każdej umowy o pracę oraz działalności gospodarczej), wynika z ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.
Zgodnie z art. 82 ust. 1 tej ustawy:
„W przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, o którym mowa w art. 66 ust. 1, składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest z każdego z tych tytułów odrębnie.”
Powyższa zasada jest w pełni respektowana przez sądy i nie ma podstaw do skutecznego sprzeciwienia się jej.
Potwierdza to m.in. teza z orzeczenia: Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie, sygn. akt III AUa 1815/19, LEX nr 3341118, wyrok z dnia 24 lutego 2022 r.:
„Na podstawie art. 82 ustawy z 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych można sformułować generalną zasadę, zgodnie z którą, jeżeli ubezpieczony posiada więcej niż jeden tytuł do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego, podlega temu ubezpieczeniu z każdego z tych tytułów odrębnie. Oznacza to, że jeśli np. dana osoba jest pracownikiem objętym ubezpieczeniem społecznym i jednocześnie pobiera rentę z tytułu niezdolności do pracy, to podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu zarówno jako pracownik, jak i jako rencista. Podobnie jeśli pracownik objęty ubezpieczeniem społecznym prowadzi jednocześnie pozarolniczą działalność gospodarczą (z tytułu której spełnia warunki do objęcia go ubezpieczeniem społecznym), to podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z dwóch tytułów, czyli jako pracownik i jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność.”
Konstrukcja ubezpieczenia zdrowotnego jest taka, że bez znaczenia pozostaje, czy dana osoba faktycznie korzysta ze świadczeń zdrowotnych w ramach NFZ.
Składka zdrowotna jest obowiązkowa i – zgodnie z przepisami – opłacana osobno z każdego tytułu ubezpieczenia, w tym z umowy o pracę oraz z działalności gospodarczej. Nawet jeśli dana osoba realnie nie korzysta z NFZ, nie ma to wpływu na obowiązek opłacania składki. Orzecznictwo sądowe potwierdza, że obecna konstrukcja prawna nie daje skutecznych podstaw do zakwestionowania tej zasady. W praktyce ewentualna zmiana mogłaby wynikać jedynie ze zmiany przepisów.
Przykład 1
Pani Karolina pracuje na etacie i jednocześnie prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą. Składka zdrowotna jest pobierana z wynagrodzenia oraz musi być opłacana dodatkowo z działalności, nawet jeśli w firmie ma niewielkie dochody.
Przykład 2
Pan Michał ma dwie umowy o pracę u dwóch różnych pracodawców. Składka zdrowotna naliczana jest odrębnie od każdej umowy, ponieważ każda z nich stanowi osobny tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego.
Przykład 3
Pani Ewa prowadzi działalność gospodarczą i jednocześnie pobiera rentę. Podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu zarówno jako rencistka, jak i jako osoba prowadząca działalność, co skutkuje obowiązkiem opłacania składki z obu tytułów.
Udzielamy porad prawnych dotyczących ZUS, składek zdrowotnych oraz sporów z organami administracji, także z analizą dokumentów i przygotowaniem pism. Pomagamy ocenić realne szanse w sprawie i dobrać najbezpieczniejsze rozwiązanie.
1. Ustawa z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - Dz.U. 1998 nr 162 poz. 1118
2. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie, sygn. akt III AUa 1815/19
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
Zapytaj prawnika