Prowadzenie działalności gospodarczej na rencie z KRUS

Podstawa prawna

Zgodnie z art. 5a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników:

1. Rolnik lub domownik, który podlegając ubezpieczeniu w pełnym zakresie z mocy ustawy nieprzerwanie przez co najmniej 3 lata, rozpocznie prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej lub rozpocznie współpracę przy prowadzeniu tej działalności, podlega nadal temu ubezpieczeniu w okresie prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy prowadzeniu tej działalności, jeżeli spełnia jednocześnie następujące warunki:

1. złoży w Kasie oświadczenie o kontynuowaniu tego ubezpieczenia w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej lub współpracy przy tej działalności;

2. jednocześnie nadal prowadzi działalność rolniczą lub stale pracuje w gospodarstwie rolnym obejmującym obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowego lub w dziale specjalnym;

3. nie jest pracownikiem i nie pozostaje w stosunku służbowym;

4. nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty albo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych;

5. kwota należnego podatku dochodowego za poprzedni rok podatkowy od przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej nie przekracza kwoty ogłaszanej corocznie w Monitorze Polskim przez ministra właściwego do spraw rozwoju wsi.

   Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›
   

Możliwość prowadzenia działalności gospodarczej przy rencie

Prowadzenie działalności gospodarczej w trakcie pobierania renty rolniczej jest dopuszczalne, o ile spełnione zostaną wszystkie warunki wskazane w art. 5a ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Kluczowe znaczenie ma terminowe zgłoszenie rozpoczęcia działalności do KRUS, czyli w ciągu 14 dni od jej uruchomienia, poprzez złożenie oświadczenia o kontynuowaniu ubezpieczenia.

Istotne jest również nieprzekroczenie rocznego limitu należnego podatku dochodowego z działalności gospodarczej. W 2025 roku roczna kwota graniczna podatku dochodowego wynosi 4 358 zł. Przekroczenie tego limitu może skutkować obniżeniem wysokości renty, a w przypadku znacznego przekroczenia także zawieszeniem wypłaty świadczenia.

Obowiązki wobec KRUS

Po założeniu działalności gospodarczej jako osoba fizyczna należy w ciągu 14 dni zgłosić ten fakt do KRUS oraz złożyć oświadczenie o chęci dalszego podlegania ubezpieczeniu rolniczemu. Dodatkowo, co roku do końca lutego, istnieje obowiązek przekazania do KRUS oświadczenia o wysokości należnego podatku dochodowego za poprzedni rok podatkowy.

Bieżąca współpraca z KRUS, w tym informowanie o zmianach dotyczących działalności gospodarczej, ma kluczowe znaczenie dla zachowania prawa do renty i ubezpieczenia.

Zawieszenie działalności a KRUS i ubezpieczenie zdrowotne

W przypadku zawieszenia działalności gospodarczej nadal możliwe jest pozostanie w KRUS, o ile zachowane zostanie prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy i nie dojdzie do przekroczenia ustawowych progów dochodowych.

Osoba pobierająca rentę z KRUS jest objęta ubezpieczeniem zdrowotnym z tego tytułu. Dotyczy to zarówno okresu aktywnego prowadzenia działalności gospodarczej, jak i jej zawieszenia, pod warunkiem dalszego pobierania renty.

Limity dochodowe i skutki ich przekroczenia

Prowadzenie działalności gospodarczej przy jednoczesnym pobieraniu renty z KRUS jest dozwolone wyłącznie do określonego limitu dochodów. Nie można przekroczyć 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ogłaszanego przez GUS.

W przypadku przekroczenia tego limitu KRUS może obniżyć wysokość renty, a przy znacznym przekroczeniu zawiesić jej wypłatę. Sam fakt prowadzenia lub zawieszenia działalności nie powoduje automatycznej utraty prawa do świadczeń zdrowotnych.