Kategoria obejmuje sprawy dotyczące prawa do emerytury z ZUS i KRUS, stażu ubezpieczeniowego, kapitału początkowego, przeliczania świadczeń, pracy za granicą oraz środków z OFE i subkonta. Znajdziesz tu praktyczne materiały o wnioskach, dokumentach, decyzjach organów i najczęstszych problemach przy ustalaniu wysokości emerytury.
Jeśli potrzebujesz analizy własnej sytuacji, możesz zamówić odpłatną poradę prawną online; prawnik oceni sprawę i w razie potrzeby pomoże przygotować wniosek, odwołanie lub inne pismo do ZUS albo KRUS.
Po śmierci osoby ubezpieczonej rodzina nie odzyskuje wszystkich składek zapłaconych kiedyś do ZUS. Podziałowi mogą natomiast podlegać środki z OFE oraz środki zapisane na subkoncie ZUS, a w określonych sytuacjach także niezrealizowane świadczenie albo wypłata gwarantowana. ...
Po ukończeniu 65 lat część kobiet, które pobierały okresową emeryturę kapitałową ze środków z OFE lub subkonta, może mieć ponownie obliczoną emeryturę z FUS. W wielu sprawach ZUS robi to z urzędu, ale przy świadczeniach przyznanych przed 1 października 2017 r. warto...
Jednoosobowej działalności gospodarczej nie można po prostu przepisać na męża, bo wpis w CEIDG, NIP i odpowiedzialność przedsiębiorcy są związane z konkretną osobą. Można natomiast tak zorganizować przejęcie firmy, aby mąż rozpoczął własną działalność i...
Przy kapitale początkowym kluczowe jest rozróżnienie dwóch sytuacji: pobierania zasiłku opiekuńczego na chore dziecko oraz okresów niewykonywania pracy z powodu opieki nad dzieckiem. To od tego zależy, czy ZUS powinien jedynie zaliczyć okres jako nieskładkowy, czy można żądać...
Jeżeli po przyznaniu emerytury odnaleziono dokumenty potwierdzające dodatkowe okresy pracy, można złożyć do ZUS wniosek o ponowne ustalenie wysokości świadczenia. Samo uznanie nowych dowodów nie zawsze oznacza jednak wyrównanie od pierwotnej daty przyznania emerytury. Kluczowe...
Emerytura pomostowa może zostać przyznana jeszcze w czasie zatrudnienia, ale jej wypłata co do zasady rusza dopiero po rozwiązaniu stosunku pracy i przekazaniu ZUS odpowiednich dokumentów. Jeżeli po dostarczeniu świadectwa pracy ZUS wydał nową decyzję z niższą kwotą, trzeba...
Po prawomocnej decyzji lub wyroku w sprawie świadczenia z ZUS można wrócić do sprawy, ale co do zasady potrzebne są nowe dowody albo ujawnione okoliczności istniejące przed poprzednią decyzją. Samo niezadowolenie z wcześniejszego rozstrzygnięcia zwykle nie...
Nauczycielka zatrudniona od 1989 r. może spełniać główne warunki stażowe do nauczycielskiej emerytury stażowej, ale samo ukończenie 55 lat nie oznacza automatycznego prawa do natychmiastowego odejścia z pracy. Kluczowe są: rocznik urodzenia, co najmniej 30 lat okresów...
Nauczyciel zatrudniony na umowę o pracę w publicznej szkole prowadzonej przez stowarzyszenie może ubiegać się o wcześniejsze świadczenie tylko wtedy, gdy spełnia konkretne warunki z przepisów emerytalnych lub nauczycielskich. Najważniejsze są: data rozpoczęcia pracy...
Po przyznaniu wcześniejszej emerytury ZUS nie dolicza automatycznie dalszej opieki nad członkiem rodziny. Znaczenie mają tylko udokumentowane okresy ubezpieczenia, nowe dowody albo szczególne podstawy przeliczenia. Po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego można było...
Emeryt wojskowy może uzyskać prawo do emerytury z ZUS za okresy cywilnego ubezpieczenia, ale nie zawsze oznacza to wypłatę dwóch świadczeń jednocześnie. Zasadą przy zbiegu emerytury wojskowej i emerytury z FUS jest wypłata jednego świadczenia: wyższego albo wybranego przez...
Okres studiów doktoranckich może zostać uwzględniony przez ZUS przy ustalaniu emerytury lub kapitału początkowego. Co do zasady jest to okres nieskładkowy, ale w starszych sprawach, zwłaszcza gdy od stypendium doktoranckiego istniał obowiązek opłacania składek, można żądać...
Marynarz pracujący u zagranicznego armatora może mieć emeryturę z ZUS, jeżeli podlegał choćby krótko ubezpieczeniu emerytalnemu w Polsce i złoży wniosek po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego. Krótki okres dobrowolnych składek nie gwarantuje jednak najniższej...
Wcześniejszy okres służby w Państwowej Straży Pożarnej co do zasady podlega zaliczeniu do stażu służby po ponownym przyjęciu, mimo przerwy i rezygnacji ze służby. Przy wysłudze emerytalnej trzeba odróżnić staż służbowy, okresy równorzędne oraz rozliczenie składek...
Samo pobieranie stypendium w czasie studiów nie oznacza jeszcze, że okres ten będzie okresem składkowym ani że kwota stypendium zwiększy kapitał początkowy. Kluczowe jest to, kto wypłacał świadczenie, w jakich latach oraz czy według ówczesnych przepisów stanowiło ono podstawę...
Zrzeczenie się obywatelstwa polskiego co do zasady nie powoduje utraty prawa do emerytury z ZUS. Decydują spełnione warunki ubezpieczeniowe, osiągnięcie wieku emerytalnego oraz składki, a nie samo obywatelstwo. W artykule wyjaśniamy, kiedy można utracić obywatelstwo polskie, jak...
Emeryt policyjny może zostać prezesem zarządu spółki z o.o. na podstawie uchwały wspólników. Kluczowe jest jednak, czy otrzymuje wynagrodzenie wyłącznie z powołania, czy także z umowy o pracę, zlecenia albo działalności gospodarczej. Samo powołanie do zarządu co do...
Nauczyciel przechodzący na świadczenie kompensacyjne może mieć prawo do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, ale zależy to od rodzaju placówki, okresu urlopu dla poratowania zdrowia, sposobu ustalenia urlopu i ewentualnego przedawnienia roszczeń. Błędne świadectwo...
Brak wskazania przepisów resortowych w dokumentach dla ZUS nie musi przekreślać prawa do wcześniejszej emerytury. Kluczowe jest wykazanie, że praca była faktycznie wykonywana stale i w pełnym wymiarze na stanowisku odpowiadającym pracom z rozporządzenia z 1983 r. W praktyce...
Jeżeli po złożeniu wniosku o emeryturę nadal pracujesz u dotychczasowego pracodawcy, ZUS może przyznać prawo do świadczenia, ale jego wypłata co do zasady pozostaje zawieszona do rozwiązania stosunku pracy. W takiej sytuacji wyrównanie od miesiąca złożenia wniosku zwykle nie...
Emeryt, który pobiera świadczenie z ZUS i pracuje za granicą, powinien ustalić, czy jego zarobki mogą wpływać na zawieszenie albo zmniejszenie emerytury. Decydujące znaczenie ma przede wszystkim to, czy osiągnął już powszechny wiek emerytalny oraz jaki rodzaj świadczenia...
Ochrona przedemerytalna z art. 39 Kodeksu pracy chroni pracownika, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do wieku emerytalnego, ale nie w każdej sytuacji. Jeżeli były funkcjonariusz policji, wojska lub innej służby pracuje już na podstawie umowy o pracę i pobiera emeryturę...
Wynagrodzenie członka rady nadzorczej spółdzielni mieszkaniowej może mieć znaczenie dla wysokości emerytury, jeżeli od tego wynagrodzenia odprowadzano składki emerytalne i rentowe, a składki widnieją na koncie w ZUS. W praktyce warto złożyć wniosek o ponowne ustalenie...
Odmowa ZUS w sprawie przeliczenia emerytury górniczej po 30 miesiącach pracy nie zawsze oznacza koniec sprawy. Trzeba odróżnić zwykłe przeliczenie tego samego świadczenia od wniosku o ustalenie kolejnej emerytury na innej podstawie prawnej albo emerytury po osiągnięciu powszechnego...
Można ubiegać się o nauczycielskie świadczenie kompensacyjne i prowadzić firmę, ale trzeba odróżnić zwykłą działalność edukacyjną od pracy w jednostce objętej przepisami oświatowymi. Jeżeli placówka zajęć twórczych nie jest szkołą, przedszkolem ani placówką...
Jeżeli opiekun pobierający świadczenie pielęgnacyjne ma już wymagany okres składkowy i nieskładkowy, gmina może przestać opłacać za niego składki emerytalno-rentowe. Nie oznacza to jednak, że emerytura będzie liczona wyłącznie z 25 lat pracy. W artykule wyjaśniamy, jak...
Jeżeli zwolnienie lekarskie zacznie się w czasie trwania umowy o pracę i będzie kontynuowane po jej zakończeniu, zasiłek chorobowy może być wypłacany także po ustaniu zatrudnienia. U emeryta kluczowe jest jednak to, czy emerytura jest nadal pobierana albo skutecznie...
Praca w Niemczech nie wyklucza wypłaty polskiej emerytury, ale ZUS może ją zawiesić, jeżeli przed nabyciem prawa do świadczenia nie rozwiązano kontynuowanych stosunków pracy z dotychczasowymi pracodawcami. Aby uniknąć zawieszenia albo wznowić wypłatę, trzeba wykazać ustanie...
Jednorazowa wypłata zaległej emerytury za kilka lat co do zasady jest przychodem roku, w którym pieniądze faktycznie zostały otrzymane. Może więc podwyższyć podstawę opodatkowania i spowodować wejście w drugi próg podatkowy. Nie zawsze oznacza to jednak koniec możliwości...
Ukończenie 60 lat przez kobietę co do zasady pozwala wystąpić o polską emeryturę z ZUS. Sam fakt pobierania holenderskiego zasiłku chorobowego po ustaniu pracy nie musi blokować wypłaty polskiej emerytury, ale trzeba odróżnić go od dalszego trwania stosunku...
Praca lekarza dentysty może mieć znaczenie przy wcześniejszej emeryturze tylko wtedy, gdy spełnione są ustawowe warunki dotyczące wieku, stażu i rodzaju zatrudnienia. Samo prowadzenie gabinetu w ramach działalności gospodarczej nie jest automatycznie okresem pracy w szczególnych...
Policjant przyjęty do służby przed 2013 r. może mieć doliczone do wysługi emerytalnej niektóre okresy sprzed służby, ale nie każdy okres pracy lub pomocy rodzinie ma takie samo znaczenie. Działalność gospodarcza i zatrudnienie z opłaconymi składkami ZUS co do zasady mogą...
ZUS może zawiesić wypłatę polskiej emerytury, jeżeli osoba nabyła do niej prawo, ale nadal pozostaje w stosunku pracy z pracodawcą, u którego pracowała bezpośrednio przed dniem nabycia tego prawa. Może to dotyczyć także zatrudnienia wykonywanego za granicą, w tym w UK. Nie...
Jeżeli w wyroku rozwodowym albo we wcześniejszym podziale majątku pominięto środki z ZUS, OFE lub PPE zgromadzone w czasie wspólności majątkowej, co do zasady można żądać ich uzupełniającego podziału. Problem z brakiem danych o koncie byłego małżonka rozwiązuje się...
Składek emerytalnych zapłaconych we Francji co do zasady nie przenosi się do ZUS. Okres legalnej pracy we Francji może jednak zostać potwierdzony i uwzględniony przy ustalaniu prawa do świadczeń, a francuska instytucja może wypłacać odrębną część emerytury. W praktyce...
Funkcjonariusz celny może ubiegać się o emeryturę pomostową, ale sam wpis w ustawie o KAS nie oznacza automatycznego przyznania świadczenia. ZUS bada łączne spełnienie warunków z ustawy o emeryturach pomostowych, w tym co najmniej 15 lat pracy szczególnej, wiek, staż...
Odprawa emerytalna co do zasady przysługuje pracownikowi wtedy, gdy stosunek pracy ustaje w związku z przejściem na emeryturę, a pracownik wcześniej takiej odprawy nie otrzymał. Roszczenie o wypłatę odprawy przedawnia się zasadniczo po 3 latach od dnia, w którym stało się...
Pobieranie renty z tytułu niezdolności do pracy nie zamyka drogi do emerytury. Mężczyzna może jednak przejść na emeryturę z urzędu dopiero po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego, czyli 65 lat, chyba że wcześniej spełnia warunki do szczególnego świadczenia. W...
Jeżeli ZUS wypłacił zbyt wysoką kwotę gwarantowaną z subkonta po zmarłym, osoba, która otrzymała nadwyżkę, co do zasady musi ją zwrócić jako świadczenie nienależne lub bezpodstawne wzbogacenie. Nie oznacza to jednak, że trzeba bezkrytycznie zapłacić każdą wskazaną...
Skorzystanie z nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego co do zasady zamyka drogę do rekompensaty doliczanej do kapitału początkowego przy emeryturze. Wynika to wprost z ustawy o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych. W praktyce odwołanie od decyzji ZUS ma sens...
Okresy ubezpieczenia w Niemczech mogą być uwzględnione przez ZUS przy ocenie, czy spełniony jest staż wymagany do podwyższenia polskiej emerytury do kwoty najniższej emerytury. Nie oznacza to jednak automatycznie, że niemiecki minijob zawsze podniesie wysokość polskiego...
Jeżeli kończy Pan 65 lat pod koniec marca, wybór między wnioskiem marcowym, kwietniowym i lipcowym warto przeliczyć, bo na wysokość emerytury wpływają tablice dalszego trwania życia GUS oraz waloryzacja składek i kapitału w ZUS. Nie zawsze późniejszy wniosek jest...
Brak świadectwa pracy ze studenckiej spółdzielni nie przekreśla szans na przeliczenie kapitału początkowego. Najpierw warto ustalić, gdzie przechowywana jest dokumentacja, a gdy ZUS odmawia, można złożyć odwołanie do sądu. W artykule wyjaśniamy, jakie dowody mogą...
Osiągnięcie wieku emerytalnego nie rozwiązuje automatycznie umowy o pracę i nie zmusza pracownika do złożenia wniosku o emeryturę. Pracownik może nadal pracować, jeżeli stosunek pracy trwa, a pracodawca nie może wymusić odejścia samą propozycją „przejścia na...
Polski emeryt może prowadzić działalność gospodarczą w Niemczech, ale skutki dla wypłaty świadczenia zależą przede wszystkim od tego, czy osiągnął już powszechny wiek emerytalny oraz jaki rodzaj świadczenia pobiera. Jeżeli jest to wcześniejsza emerytura albo renta, ZUS...
Jeżeli emerytura górnicza została przyznana, ale jej wypłata jest zawieszona z powodu kontynuowania zatrudnienia, po rozwiązaniu stosunku pracy ZUS powinien podjąć wypłatę i uwzględnić należne waloryzacje. Nie zawsze oznacza to jednak zastosowanie kolejnej nowej kwoty...
Prawo do ekwiwalentu za deputat węglowy przy emeryturze zależy nie tylko od tego, czy świadczenie było wypłacane w czasie pracy, ale przede wszystkim od podstawy przyznania emerytury i związku z zatrudnieniem kolejowym. Jeżeli ZUS odmawia albo nie wydaje decyzji, warto ustalić,...
Praca w chłodni może być podstawą do wcześniejszej emerytury, ale samo otrzymywanie dodatku za warunki szkodliwe nie wystarcza. Trzeba wykazać, że praca odpowiadała pozycji z wykazu prac w szczególnych warunkach oraz była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu...
Samo posiadanie 50% udziałów w wieloosobowej spółce z o.o. co do zasady nie blokuje przejścia na emeryturę i nie powoduje automatycznego zmniejszenia świadczenia. Znaczenie ma jednak to, czy emeryt osiąga przychód z tytułu objętego ubezpieczeniami społecznymi, np. z umowy o...
Osoba urodzona w 1955 r. może dziś przede wszystkim ubiegać się o powszechną emeryturę, jeżeli jeszcze jej nie pobiera. Wcześniejsza emerytura kolejowa albo emerytura z tytułu pracy w szczególnych warunkach zależy natomiast od spełnienia warunków przejściowych, zwłaszcza stażu...
Zapytaj prawnika
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
.jpg)
